آشنایی با سیستم مالیاتی هلند برای شرکت‌ها | راهنمای به روز 2026

خلاصه نکات کلیدی

• 💼 نرخ مالیات شرکت‌ها (CIT) در سال ۲۰۲۶: تا €200,000 معادل ۱۹.۰٪ و برای سود بالاتر از €200,000 معادل ۲۵.۸٪.


• 💡 Innovation Box: سودهای ناشی از فعالیت‌های نوآورانه واجد شرایط می‌توانند مشمول نرخ مؤثر ۹٪ شوند. برای استفاده معمولاً نیاز به دریافت S&O-verklaring (تأیید R&D از RVO) است.


• 💰 Dividend Withholding Tax: نرخ معمول مالیات بر سود سهام ۱۵٪ است؛ البته براساس کنوانسیون‌های مالیاتی و شرایط خاص امکان کاهش یا معافیت وجود دارد.


• 📊 محدودیت کسر بهره (Earnings-Stripping): سقف کسر بهره برابر با ۲۴.۵٪ از EBITDA یا €1,000,000 (هرکدام بیشتر باشد) است که بر ساختار تأمین مالی شرکت‌ها اثر مستقیم دارد.


• 🔬 مشوق R&D (WBSO): برای سال ۲۰۲۶ نرخ‌ها و میزان حمایت توسط RVO اعلام شده است و می‌تواند موجب کاهش قابل‌توجه هزینه‌های دستمزدهای تحقیق و توسعه شود (جزئیات دقیق در منابع رسمی منتشر شده‌اند).

مقدمه — چرا باید سیستم مالیاتی هلند را بشناسیم؟

هلند از دیرباز به‌عنوان یکی از مراکز مهم شرکت‌های بین‌المللی و هاب‌های مالی در اروپا شناخته می‌شود. برای کارآفرینان و شرکت‌های ایرانی که قصد دارند در اروپا حضور قانونی داشته باشند، ساختار سرمایه‌گذاری ایجاد کنند یا شعبه و شرکت تابعه تأسیس نمایند، شناخت دقیق قوانین مالیاتی هلند و مشوق‌های موجود اهمیت حیاتی دارد. آگاهی از این چارچوب‌ها می‌تواند تفاوت میان یک صرفه‌جویی مالی قابل‌توجه و مواجهه با ریسک‌های حقوقی، جرائم مالیاتی و هزینه‌های پیش‌بینی‌نشده را رقم بزند. این مقاله بر اساس اطلاعات رسمی و مقررات به‌روز تا سال ۲۰۲۶ تنظیم شده و تمرکز آن پاسخ به پرسش‌های کاربردی مدیران و کارآفرینان ایرانی است.

نهادهای کلیدی و منابع رسمی

آشنایی با نهادهای رسمی و منابع قانونی، نخستین گام برای تحلیل صحیح ساختار مالیاتی در هلند است. در ادامه مهم‌ترین مراجع قانونی و اجرایی معرفی شده‌اند:

مراجع اجرایی و اطلاع‌رسانی

• Belastingdienst (سازمان امور مالیاتی هلند): مرجع رسمی قوانین، فرم‌ها، اظهارنامه‌ها و اطلاعیه‌های مالیاتی.
• Business.gov.nl: پورتال رسمی دولت برای راهنمایی کسب‌وکارها و کارآفرینان.
• RVO – Netherlands Enterprise Agency: ارائه‌دهنده اطلاعات درباره مشوق‌های دولتی از جمله برنامه WBSO و حمایت‌های نوآوری.

قوانین و چارچوب‌های قانونی مهم

• Wet op de vennootschapsbelasting 1969: قانون مالیات بر درآمد شرکت‌ها.
• Wet bronbelasting 2021: قانون مالیات تکلیفی بر پرداخت‌های خاص (از جمله بهره و حق امتیاز در شرایط معین).
• Belastingplan / Tax Plan: مصوبات سالانه بودجه که تغییرات نرخ‌ها و سیاست‌های مالیاتی را تعیین می‌کند.

انواع مالیات‌هایی که شرکت‌ها باید بدانند (مروری سریع)

مهم‌ترین مالیات‌های قابل اعمال بر شرکت‌ها در هلند

• Vennootschapsbelasting (VPB) — Corporate Income Tax (CIT): مالیات بر سود خالص شرکت‌ها که براساس نرخ‌های پلکانی اعمال می‌شود.
• Omzetbelasting (BTW / VAT): مالیات بر ارزش افزوده که بر فروش کالا و خدمات اعمال شده و توسط شرکت وصول و به دولت پرداخت می‌شود.
• Dividend Withholding Tax: مالیات تکلیفی بر سود تقسیم‌شده میان سهامداران، که در زمان پرداخت سود کسر می‌شود.
• Bronbelasting op rente en royalty's: مالیات تکلیفی مشروط بر پرداخت‌های بهره و حق امتیاز به مقاصد خاص یا حوزه‌های با مالیات پایین.
• Payroll Taxes & Social Security Contributions: مالیات حقوق و سهم‌های بیمه اجتماعی مرتبط با کارکنان که کارفرما موظف به کسر و پرداخت آن است.
• عوارض محلی و مالیات‌های خاص: بسته به نوع فعالیت (مثلاً املاک، محیط‌زیست یا فعالیت‌های خاص صنعتی) ممکن است عوارض یا مالیات‌های اضافی اعمال شود.

مالیات بر درآمد شرکت‌ها (Vennootschapsbelasting) — پایه، نرخ‌ها و محاسبه

معافیت‌ها و قواعد مهم: Deelnemingsvrijstelling (معافیت مشارکتی)

Deelnemingsvrijstelling یا «معافیت مشارکتی» یکی از مهم‌ترین سازوکارهای نظام مالیاتی هلند برای جلوگیری از مالیات مضاعف در سطح گروه شرکت‌هاست. بر اساس این قاعده، سود دریافت‌شده از یک شرکت تابعه (از جمله سود تقسیمی / Dividend یا سود حاصل از فروش سهام شرکت تابعه) در بسیاری از موارد در سطح شرکت مادر از مالیات بر درآمد شرکت‌ها معاف می‌شود.

شرط اصلی بهره‌مندی از این معافیت معمولاً داشتن حداقل ۵٪ از سهام شرکت تابعه است، هرچند علاوه بر معیار درصد مالکیت، آزمون‌ها و شرایط تکمیلی دیگری نیز ممکن است اعمال شود (از جمله بررسی ماهیت فعالیت شرکت تابعه).

صفحات رسمی Belastingdienst شرایط این معافیت و همچنین استثناهای مهم آن، مانند وضعیت beleggingsdeelneming (شرکت سرمایه‌گذاری)، را به تفصیل تشریح کرده‌اند.

نکته مهم: مقررات مربوط به «شرکت سرمایه‌گذاری» (beleggingsdeelneming)، معیارهای مکمل (از جمله برخی آزمون‌های دارایی و فعالیت) و موارد استثنا می‌توانند پیچیده باشند. در ساختارهای هلدینگی یا سرمایه‌گذاری بین‌المللی، بررسی موردی، تحلیل دقیق ساختار گروه و مستندسازی کامل اهمیت ویژه‌ای دارد.

مشوق‌ها و معافیت‌های نوآوری: Innovation Box و WBSO

هلند از جمله کشورهایی است که برای شرکت‌های نوآور مشوق‌های مالیاتی قدرتمندی در نظر گرفته است. دو ابزار اصلی در این حوزه «Innovation Box» و «WBSO» هستند که می‌توانند بار مالیاتی مؤثر شرکت‌های فناور را به‌طور قابل توجهی کاهش دهند.

Innovation Box (نرخ مؤثر ۹٪)

اگر شرکت سودی از دارایی‌های نوآورانه واجد شرایط (مانند فناوری ثبت‌شده یا نرم‌افزار توسعه‌یافته داخلی) کسب کند و آن سود را در چارچوب Innovation Box گزارش دهد، آن بخش از سود مشمول نرخ مؤثر ۹٪ خواهد شد (به جای نرخ عادی مالیات بر درآمد شرکت‌ها).

برای استفاده از این مزیت معمولاً نیاز به دریافت S&O-verklaring (گواهی تحقیق و توسعه صادره توسط RVO) و همچنین تفکیک حسابداری سود مرتبط با دارایی‌های نامشهود وجود دارد. دستورالعمل‌های رسمی و شرایط استفاده در وب‌سایت‌های business.gov.nl و Belastingdienst منتشر شده‌اند.

WBSO (حمایت دستمزد R&D)

برنامه WBSO که توسط RVO اجرا می‌شود، به شرکت‌ها اجازه می‌دهد بخشی از هزینه‌های دستمزد کارکنان تحقیق و توسعه و برخی هزینه‌های مستقیم پروژه‌های R&D را از طریق کاهش پرداخت‌های مالیات/بیمه حقوق جبران کنند.

برای سال ۲۰۲۶ نرخ‌ها و سقف‌های مشخصی اعلام شده است و برای استارتاپ‌ها و افراد خوداشتغال نیز شرایط حمایتی متفاوتی وجود دارد. مقادیر و جزئیات به‌روز در وب‌سایت رسمی RVO درج شده‌اند.

نکات عملی

• مستندسازی دقیق فنی و ثبت ساعات و هزینه‌های R&D برای پذیرش درخواست‌ها حیاتی است.
• Innovation Box مستلزم اثبات این موضوع است که سود واقعاً از دارایی نوآورانه متعلق به شرکت حاصل شده است؛ بنابراین ساختار حسابداری و نگهداری مستندات اهمیت ویژه دارد.
• برای بسیاری از شرکت‌های ایرانی فعال در حوزه فناوری، نرم‌افزار یا مهندسی، این دو ابزار می‌توانند صرفه‌جویی مالی قابل‌توجهی ایجاد کنند، اما شرایط واجدیت باید به‌صورت موردی و دقیق بررسی شود.

مالیات‌ بردرآمد (Withholding Taxes) و قانون Wet bronbelasting 2021

از سال ۲۰۲۱ هلند قانون Wet bronbelasting 2021 را اجرا می‌کند که بر اساس آن در برخی موارد خاص، مالیات بردرآمد (Withholding Tax) بر پرداخت‌های بهره، حق‌امتیاز (Royalty) و در شرایطی خاص بر برخی پرداخت‌های درون‌گروهی اعمال می‌شود.

این مالیات عمدتاً زمانی مطرح می‌شود که پرداخت به شرکت‌های وابسته در حوزه‌های کم‌مالیات (Low-tax jurisdictions) انجام شود یا ساختار پرداخت مشمول قواعد ضدسوءاستفاده (Anti-abuse rules) باشد. در برخی موارد، نرخ این بردرآمد می‌تواند معادل بالاترین نرخ مالیات شرکت‌ها باشد که برای سال ۲۰۲۶ برابر با ۲۵.۸٪ اعلام شده است.

در خصوص سود تقسیمی (Dividend)، نرخ عمومی مالیات تکلیفی معمولاً ۱۵٪ است؛ با این حال، بسته به مفاد معاهدات اجتناب از مالیات مضاعف یا شرایط خاص (مانند معافیت مشارکتی در سطح اتحادیه اروپا)، امکان کاهش نرخ یا معافیت کامل وجود دارد.

نکته عملی: شرکت پرداخت‌کننده در هلند معمولاً مسئول کسر و پرداخت مالیات بردرآمد به اداره مالیات است. همچنین در صورت وجود معافیت یا نرخ ترجیحی، باید درخواست‌ها، فرم‌ها و مستندات مربوطه مطابق رویه‌های Belastingdienst به‌درستی تهیه و ارائه شوند.

قواعد محدودیت کسر بهره (Earnings-Stripping) و اثرات بر ساختار سرمایه

یکی از اصلاحات مهم سال‌های اخیر در نظام مالیاتی هلند، اجرای قواعد محدودیت کسر بهره در راستای دستورالعمل‌های ATAD اتحادیه اروپا و اصلاحات داخلی بوده است.

بر اساس اطلاعات رسمی منتشرشده توسط Belastingdienst، سقف کسر «خالص هزینه بهره» برای سال‌های اخیر برابر با ۲۴.۵٪ از EBITDA مالیاتی یا مبلغ €1,000,000 (هرکدام بیشتر باشد) تعیین شده است. مازاد بر این حد، در همان سال قابل کسر نیست، اما معمولاً امکان انتقال (Carry-forward) به سال‌های بعد وجود دارد.

این قاعده تأثیر مستقیم و قابل‌توجهی بر طراحی ساختار سرمایه شرکت‌ها، تأمین مالی از طریق وام‌های درون‌گروهی (Intercompany Loans) و استفاده از ابزارهای تأمین مالی بین‌المللی دارد. در ساختارهایی که اهرم مالی (Leverage) بالا است، این محدودیت می‌تواند پایه مالیاتی را به‌طور محسوسی افزایش دهد.

توصیه عملی: شرکت‌هایی که وابستگی قابل‌توجهی به وام‌های گروهی دارند، پیش از هر تصمیم تأمین مالی یا بازسازی ساختار، باید مدل‌سازی مالی انجام دهند، اثر این قاعده را بر EBITDA و سود مشمول مالیات بررسی کنند و از ظرفیت Carry-forward به‌صورت برنامه‌ریزی‌شده بهره ببرند.

مالیات بر ارزش افزوده (VAT / BTW)، ثبت‌نام و شماره‌های مورد نیاز

مالیات بر ارزش افزوده در هلند با عنوان BTW (Omzetbelasting) شناخته می‌شود و یکی از مهم‌ترین تعهدات جاری شرکت‌هاست.

نرخ‌ها

• نرخ استاندارد: ۲۱٪ بر اکثر کالاها و خدمات اعمال می‌شود.
• نرخ کاهش‌یافته: ۹٪ برای برخی کالاها و خدمات خاص (مانند مواد غذایی، کتاب‌ها و برخی خدمات عمومی).
• جزئیات کامل نرخ‌ها و فهرست کالاها در وب‌سایت‌های رسمی business.gov.nl و Belastingdienst منتشر شده است.

فرآیند ثبت‌نام و دریافت شماره VAT

پس از ثبت شرکت در Chamber of Commerce (KvK)، اطلاعات شرکت به‌صورت خودکار به Belastingdienst ارسال می‌شود. معمولاً ظرف حدود ۱۰ روز، اداره مالیات شرکت را برای اهداف VAT شناسایی کرده و شماره‌های مربوطه شامل:

• BTW-nummer (شماره مالیاتی برای ارتباط با اداره مالیات)،
• BTW-id (شناسه‌ای که در فاکتورها و ارتباطات تجاری استفاده می‌شود)

را صادر و ارسال می‌کند.

کسب‌وکارهای غیرمقیم

شرکت‌های غیرمقیم که در هلند فعالیت اقتصادی دارند، ممکن است نیاز به ثبت مستقیم VAT داشته باشند. برای این دسته، دفاتر ویژه (International Office) فرآیندهای ثبت، اظهارنامه و درخواست بازپرداخت VAT را مدیریت می‌کنند.

نکته مهم: طرح KOR

استفاده از معافیت کسب‌وکارهای کوچک (KOR) می‌تواند شرکت را از دریافت و پرداخت VAT معاف کند، اما در این حالت امکان کسر VAT پرداختی روی خریدها نیز از بین می‌رود. بنابراین تصمیم درباره استفاده از KOR یا ثبت به‌عنوان مودی عادی VAT باید بر اساس گردش مالی، ساختار مشتریان و تحلیل فنی-مالی اتخاذ شود.

تعهدات گزارش‌دهی، مهلت‌ها، پیش‌پرداخت‌ها و بررسی‌ها

اظهارنامه VPB و مهلت‌ها

• اظهارنامه مالیات بر درآمد شرکت‌ها (VPB) عموماً باید ظرف ۵ ماه پس از پایان سال مالی ارائه شود.
• برای شرکت‌هایی که سال مالی آن‌ها مطابق سال تقویمی است، این مهلت معمولاً تا ۱ مه یا ۳۱ مه (بسته به رویه همان سال) خواهد بود.
• امکان درخواست تمدید مهلت از طریق مشاور مالیاتی یا مستقیماً نزد Belastingdienst وجود دارد.

پیش‌پرداخت مالیات (Voorlopige Aanslag)

• بسیاری از شرکت‌ها در ابتدای سال یک برآورد موقت مالیاتی (Voorlopige Aanslag) از سوی Belastingdienst دریافت می‌کنند.
• اگر انتظار می‌رود سود واقعی با برآورد اولیه تفاوت داشته باشد، شرکت باید درخواست اصلاح بدهد تا از بهره تأخیر یا جرائم احتمالی جلوگیری شود.

دفاتر، نگهداری اسناد و زبان حساب‌ها

• دفاتر و اسناد حسابداری باید به‌گونه‌ای نگهداری شوند که در صورت درخواست، قابل ارائه و بررسی توسط اداره مالیات باشند.
• در بسیاری از موارد زبان حساب‌ها می‌تواند انگلیسی باشد، اما برای برخی مراجعات رسمی ممکن است ترجمه رسمی لازم شود.
• نگهداری مستندات مربوط به R&D، قراردادهای بین‌المللی، اسناد قیمت‌گذاری معاملات وابسته (Transfer Pricing) و مدارک مربوط به «Substance» برای شرکت‌های هولدینگ اهمیت بسیار بالایی دارد.

ممیزی و جرائم

• Belastingdienst اختیار انجام ممیزی‌های مالیاتی (Tax Audit) را دارد.
• عدم رعایت الزامات گزارش‌دهی یا ارائه اطلاعات نادرست می‌تواند منجر به جریمه‌های مالی، بهره تأخیر و در موارد سوءاستفاده جدی حتی اقدامات کیفری شود.
• اتخاذ رویکرد شفاف، مستندسازی کامل و برنامه‌ریزی مالیاتی محافظه‌کارانه به‌شدت توصیه می‌شود.

رویه‌های عملی برای ایرانیان: ثبت شرکت، حسابداری، حساب بانکی و انتخاب ساختار

انتخاب ساختار حقوقی مناسب و اجرای صحیح مراحل ثبت، نقش تعیین‌کننده‌ای در موفقیت فعالیت تجاری در هلند دارد. در ادامه مروری عملی بر گزینه‌ها و گام‌های اصلی ارائه شده است.

انواع ساختارهای حقوقی متداول

• BV (Besloten Vennootschap): معادل شرکت با مسئولیت محدود و رایج‌ترین انتخاب برای سرمایه‌گذاران و شرکت‌های خارجی.
• Branch (شعبه) یا Subsidiary (شرکت تابعه): هرکدام آثار مالیاتی، تعهدات حسابداری و سطح مسئولیت متفاوتی دارند و باید بر اساس استراتژی گروه انتخاب شوند.
• Eenmanszaak یا VOF: مناسب برای فریلنسرها و کسب‌وکارهای کوچک؛ اما از نظر مسئولیت شخصی و مالیات بر درآمد تفاوت اساسی با BV دارند.

مراحل ثبت و نکات کلیدی

• ۱. ثبت در Chamber of Commerce (KvK): نخستین گام رسمی؛ پس از ثبت، اطلاعات به Belastingdienst ارسال و شماره‌های مالیاتی صادر می‌شود.
• ۲. افتتاح حساب بانکی تجاری: معمولاً نیازمند حضور مدیر یا نماینده قانونی، ارائه مدارک هویتی و دریافت KVK extract است.
• ۳. استقرار سیستم حسابداری: انتخاب نرم‌افزار مناسب و همکاری با حسابدار یا مشاور مالیاتی محلی برای رعایت استانداردهای گزارش‌دهی هلند ضروری است.
• ۴. ثبت‌نام VAT (در صورت لزوم): و تنظیم اظهارنامه‌های دوره‌ای مطابق الزامات قانونی.

نکات ویژه برای ایرانیان

• در صورت وجود شرکت مادر در ایران، موضوع انتقال وجوه، مقررات ارزی و الزامات بانکی بین‌المللی باید با دقت بررسی شود.
• موضوع Substance در هلند اهمیت ویژه دارد. شرکت‌هایی که صرفاً به‌عنوان ساختار واسط (Conduit) فعالیت کنند ممکن است از مزایای معاهدات محروم شوند یا مشمول مالیات‌های بردرآمد گردند. ایجاد حداقل ساختار مدیریتی، دفتر واقعی و فعالیت اقتصادی قابل اثبات به‌شدت توصیه می‌شود.

ریسک‌ها، نکات پرچالش و چک‌لیست عملی

ریسک‌های اصلی

• برخورد اداره مالیات با ساختارهای صوری و عدم رعایت الزامات Substance.
• اعمال مالیات بردرآمد (Bronbelasting) بر پرداخت‌های بین‌گروهی در صورت عدم طراحی صحیح ساختار یا فقدان مزایای معاهده‌ای.
• استفاده نادرست یا مستندسازی ناکافی برای بهره‌مندی از Innovation Box یا WBSO.
• عدم رعایت قواعد Transfer Pricing و مواجهه با تعدیلات مالیاتی و جرائم احتمالی.

چک‌لیست سریع قبل از ورود به بازار هلند

• بررسی وجود یا عدم وجود معاهده جلوگیری از مالیات مضاعف بین هلند و کشور شما (از جمله ایران) در منابع رسمی.
• انتخاب ساختار حقوقی مناسب (در اغلب موارد BV گزینه رایج برای شرکت‌های خارجی است).
• برنامه‌ریزی دقیق برای Substance — شامل دفتر واقعی، مدیران مقیم، پرسنل کلیدی و فعالیت عملیاتی قابل اثبات.
• ارزیابی امکان بهره‌مندی از مشوق‌های WBSO و Innovation Box و آماده‌سازی مستندات مورد نیاز.
• انجام مدل‌سازی مالیاتی جامع شامل آثار Earnings-Stripping, Withholding Tax و VAT.

نتیجه‌گیری

سیستم مالیاتی هلند برای شرکت‌ها ترکیبی از فرصت‌های قابل‌توجه (مانند معافیت مشارکتی، Innovation Box و WBSO) و در عین حال چالش‌های فنی و نظارتی (از جمله قواعد ضدسوءاستفاده، محدودیت‌های کسر بهره، قوانین ضدتخفیف و ضرورت اثبات Substance واقعی) است. موفقیت در این محیط نیازمند برنامه‌ریزی مالیاتی دقیق، طراحی ساختار حقوقی مناسب، استفاده صحیح از مشوق‌های رسمی و انطباق کامل با الزامات گزارش‌دهی و مستندسازی است. برای کاهش ریسک‌های احتمالی و بهره‌برداری حداکثری از مزایا، انجام بررسی موردی و دریافت مشاوره تخصصی از مشاوران مجرب (مانند موسسه زنگنه) توصیه می‌شود.

دعوت به مشاوره — موسسه زنگنه